Reflex restanten

De ontwikkeling van het zenuwstelsel is bij de geboorte nog lang niet voltooid.
De hersenschors oefent bij pasgeborenen nog geen remmende invloed uit, omdat de myeline-schede (het isolatielaagje rond de zenuwvezels) nog niet gevormd is. Deze schede is noodzakelijk voor de geleiding van impulsen.
De hersenstam en het ruggenmerg zijn bij de geboorte wel voorzien van een myeline schede en met behulp daarvan komen bewegingen van het kind tot stand, de zogenoemde reflexen. Zo’n reflex wordt altijd op dezelfde manier uitgevoerd bij dezelfde prikkel van buitenaf.

Reflexen.
Reflexen zijn bewegingen die vanuit de hersenstam automatisch volgen op een prikkel van buitenaf.

Iedere gezonde baby wordt geboren met een 70 tal van “primaire” reflexen. Deze reflexen helpen een baby te overleven.
Bovendien hebben ze een functie in de groei van het zenuwstelsel. Ze geven informatie aan het lichaam over bewegen, balanceren, spanning en ontspanning.

Wat zijn reflex restanten?
Gedurende de eerste 6 tot 12 maanden leert een baby de reflexen te beheersen en worden ze geïntegreerd.
Door talloze factoren kunnen sommige reflexen ongecontroleerd aanwezig blijven, waardoor ze later de bewegingscontrole, oogfunctionering, oog-handcoördinatie, het evenwicht en waarnemingsvermogen, en alles wat daar mee samenhangt kunnen vertragen of hinderen.

Het ongecontroleerd aanwezig blijven van reflexen, wordt Neuro-Ontwikkelings Vertraging (NOV) genoemd.

Terwijl de ontwikkeling van het kind doorgaat, zal het lichaam een manier zoeken om dit te compenseren. Maar ondertussen verstoren de reflexen het normale functioneren.
Een reflex heeft namelijk altijd voorrang, waar je ook mee bezig bent, en slurpt alle energie op.

Door een NOV is er geen automatische controle over de balans en motorische vaardigheden ontwikkeld.
Hierdoor kunnen veel aspecten van het leren negatief worden beïnvloed.
Kinderen waarbij de ongeremde primaire reflexen nog aanwezig zijn, hebben vaak leerproblemen. Ook worden ze vaak ten onrechte bestempeld als slordig, onhandig, hyperactief of ongehoorzaam.

Reflexen die niet goed geïntegreerd zijn zie ik vaak terug in de praktijk:

Moro reflex
De Moro reflex is duidelijk te zien bij pasgeboren baby’s. Bij plotseling een hard geluid, fel licht of als het hoofdje plotseling naar achter wordt bewogen. Dan ademt de baby snel in en gooit zijn armpjes wijd uiteen.

Als de Moro Reflex aanwezig blijft, dan zal het kind telkens in een urgentiestaat schieten. Er is een constante staat van vechten of vluchten, dit houd in dat o.a het vasthouden van de aandacht en de concentratie op de tweede plaats komen.

Eventuele symptomen
• Slecht tegen verandering kunnen
• Snel afgeleid
• Lage eigenwaarde en weinig zelfvertrouwen
• Moeilijk structuur aanbrengen
• Slechte coördinatie (met name tijdens balspelen)
• Slechte volgorde kunnen bepalen
• Slechte geheugen vaardigheden
• Evenwicht problemen
• Gevoeligheid voor fel licht
• Moeite met lezen van zwarte tekst op wit papier
• Afkeer van harde geluiden
• Aanhankelijk of verlegen

Asymmetrische Tonische Nek Reflex (ATNR)
Als het hoofd van een baby naar één kant draait, sterkt de arm en het been aan die kant zich uit, terwijl de arm en het been aan de andere kant gebogen blijven.

Als de ATNR aanwezig blijft ontstaat er problemen bij o.a. het fietsen, zwemmen of later bij het autorijden. Het is niet wenselijk dat bij het naar links kijken, tegelijk je armen en benen mee te bewegen als gevolg van deze reflex.
Ook de oog-hand-coördinatie kan door een ATNR niet optimaal zijn, waardoor er vaak visuele problemen ontstaan.
Het voortdurend tegenhouden van de ATNR geeft vaak problemen met de spieren in schouders.

Eventuele symptomen
Dyslexie
Schrijfproblemen
• Moeite met lezen door oogvolgproblemen
Lateralisatieproblemen.

Symmetrische Tonisch Nek Reflex (STNR)
Deze reflex zorgt ervoor dat een baby op handen en voeten omhoog komt om te gaan kruipen.
Wanneer het kind het hoofd omlaag beweegt, buigen de armen tot het hoofd op de grond rust en de billen komende lucht in.
Wanneer het hoofd opgetild wordt strekken de armen zich en zakken de billen weer op de benen.
Deze reflex verdeelt het lichaam in een bovenste en onderste helft.

Als de STNR aanwezig blijft, zullen schoolkinderen hier veel last van ondervinden, er ontstaan moeilijkheden op school. Dit komt omdat de hoofdbeweging nog is gekoppeld aan de arm en beenbewegingen.
Dit zie je terug in de houding en zorg ervoor dat het maken van schoolwerk moeilijk is en veel inspanning vergt.
Het overschrijven van het bord in het schrift wordt ook nog moeilijker, omdat het focussen van ver weg naar dichtbij en terug te langzaam gaat.

Eventuele symptomen
• Moeilijk lezen
• Moeilijk schrijven
• Moeite met overschrijven van het bord
• Moeilijk stilzitten
• Hoofdpijn, van spierspanning in de nek
• Voeten op de stoel, onder de billen
• Voeten achter stoelpoten geklemd
• Slechte, gebogen houding

Tonisch Labyrint Reflex (TLR)
Als een baby omhoog kijkt, zorgt de TLR ervoor dat de baby de armen en benen recht houdt. Als het hoofd naar beneden gaat vouwen de ledematen zich weer in.

Wanneer de TLR niet op de juiste tijd wordt geremd, zal deze telkens het evenwicht uit balans brengen. De ogen en de oren worden “gefopt” door het evenwichtsorgaan.
De auditieve en visuele informatie komen vervormd binnen, wat ook de schoolse vaardigheden beïnvloed.
Het kind heeft geen vast referentiepunt in de ruimte, waardoor het moeilijk is om afstand, ruimte, snelheid en diepte te schatten. Ook het aanleren en onthouden van logische volgorden is voor deze kinderen heel moeilijk (bijvoorbeeld de dagen van de week, de tafels, moeite met het leren klokkijken, het kunnen organiseren van de dagelijkse taken)

Eventuele symptomen
• Slechte houding
• Weinig spierspanning, dus schokkerig/onhandig bewegen
• Zwakke balvaardigheid
• Matige articulatie

Babinski reflex
Het Babinski reflex wordt ook wel de voetzoolreflex genoemd. Na het stimuleren van de voetzolen treedt er een reactie op.

De Babinski reflex moet zijn geïntegreerd als het kind gaat leren lopen omdat het anders de voet niet kan afwikkelen. De reflex helpt het kind bij de groot-motorische coördinatie en de bewegingen van het hele lichaam.
Wanneer deze reflex niet geïntegreerd is, blijft het afrollen van de voeten en het soepel lopen heel moeilijk.

Eventuele symptomen
• Slechte balans
• Evenwichtsproblemen
• Verlegenheid
• Zwakke grove- en fijne motoriek

Reactiemogelijkheid is gesloten